{"id":171,"date":"2022-03-04T13:28:26","date_gmt":"2022-03-04T12:28:26","guid":{"rendered":"http:\/\/laskarzew.pl\/nowa\/?page_id=171"},"modified":"2023-05-18T08:21:19","modified_gmt":"2023-05-18T06:21:19","slug":"bitwa-warszawska-1920-r","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/miastolaskarzew.pl\/?page_id=171","title":{"rendered":"BITWA WARSZAWSKA 1920 R."},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t

\u00a0 Na prze\u0142omie lipca i sierpnia 1920 roku sytuacja Polski by\u0142a katastrofalna. Armia Czerwona by\u0142a w samym sercu ziem polskich i zbli\u017ca\u0142a si\u0119 do Warszawy. 6 sierpnia premier \u201erz\u0105du obrony narodowej\u201d Wincenty Witos wezwa\u0142 nar\u00f3d do obrony pa\u0144stwa przed zalewem bolszewickim a Rada Obrony Pa\u0144stwa w pos\u0142aniu \u201eDo Lud\u00f3w \u015awiata\u201d oskar\u017cy\u0142a rz\u0105d radziecki o niech\u0119\u0107 do przerwania wojny i zamiar zagarni\u0119cia Polski. Na ca\u0142ej linii frontu toczy\u0142y si\u0119 ci\u0119\u017ckie walki odwrotowe. Wojska bolszewickie rozpocz\u0119\u0142y oskrzydlanie stolicy od p\u00f3\u0142nocy. Z wyj\u0105tkiem nuncjatury papieskiej wszystkie ambasady opu\u015bci\u0142y Warszaw\u0119. Mimo moralnego wstrz\u0105su wywo\u0142anego kl\u0119sk\u0105 ros\u0142a zaci\u0119to\u015b\u0107 wojsk polskich. Do armii zg\u0142osi\u0142o si\u0119 ponad 80 tysi\u0119cy ochotnik\u00f3w. 12 sierpnia sko\u0144czy\u0142 si\u0119 odwr\u00f3t. Naczelny W\u00f3dz J\u00f3zef Pi\u0142sudski uda\u0142 si\u0119 do Pu\u0142aw i rozpocz\u0105\u0142 przygotowanie kontruderzenia. Wielka Bitwa Warszawska rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w godzinach wieczornych nast\u0119pnego dnia. Sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z dw\u00f3ch faz: dzia\u0142a\u0144 obronnych prowadzonych na przedpolach Warszawy 13-17 sierpnia i zwrotu zaczepnego zapocz\u0105tkowanego 16 sierpnia przez oddzia\u0142y polskie zgromadzone nad Wieprzem. Manewr ten zmieni\u0142 losy bitwy, by\u0142 te\u017c przedsi\u0119wzi\u0119ciem niezwykle ryzykownym.<\/p>

\u00a0 Na przedmie\u015bcia warszawskie naciera\u0142o 6 dywizji rosyjskich. 14 sierpnia Polacy stracili Radzymin i zmuszeni byli wycofa\u0107 si\u0119 na drug\u0105 lini\u0119 obrony mi\u0119dzy Rembertowem a Niepor\u0119tem. Po tych alarmuj\u0105cych informacjach Pi\u0142sudski przy\u015bpieszy\u0142 termin natarcia grupy uderzeniowej znad Wieprza. Nast\u0105pi\u0142o ono o \u015bwicie 16 sierpnia. Pi\u0142sudski zgromadzi\u0142 do uderzenia 5,5 dywizji piechoty i kawaleri\u0119. Mia\u0142y one stoczy\u0107 b\u00f3j z grup\u0105 mozyrsk\u0105 Armii Czerwonej, a nast\u0119pnie posuwa\u0107 si\u0119 na p\u00f3\u0142noc i p\u00f3\u0142nocny wsch\u00f3d by oskrzydli\u0107 cofaj\u0105ce si\u0119 spod Warszawy dywizje rosyjskie. Polacy ca\u0142kowicie zaskoczyli Rosjan i zyskali na tym odcinku zdecydowan\u0105 przewag\u0119.<\/p>

\u00a0 Wzd\u0142u\u017c Wis\u0142y, przechodz\u0105c przez okolice \u0141askarzewa, naciera\u0142a 14 dywizja piechoty. Jeszcze 16 sierpnia zaj\u0119\u0142a ona Garwolin, odrzucaj\u0105c Rosjan, kt\u00f3rzy pod Maciejowicami pr\u00f3bowali przeprawi\u0107 si\u0119 przez Wis\u0142\u0119. Oddzia\u0142y polskie szybko posuwa\u0142y si\u0119 do przodu przy bardzo s\u0142abym oporze rosyjskim. Wieczorem 17 sierpnia osi\u0105gn\u0119\u0142y lini\u0119 Bia\u0142a Podlaska \u2013 Mi\u0119dzyrzec \u2013 Siedlce \u2013 Mi\u0144sk Mazowiecki. Nast\u0119pnego dnia Polacy rozpocz\u0119li dzia\u0142ania po\u015bcigowe, planuj\u0105c odci\u0105\u0107 odwr\u00f3t przeciwnika na linii Bia\u0142ystok \u2013 Osowiec. Polsk\u0105 zapor\u0119 zdo\u0142a\u0142a przebi\u0107 jedynie 4 Armia i korpus konny Gaj-Chana. Armie 3, 15, 16 zosta\u0142y rozbite a cz\u0119\u015b\u0107 ich oddzia\u0142\u00f3w schroni\u0142a si\u0119 w Prusach.<\/p>

22 sierpnia Polacy zaj\u0119li Bia\u0142ystok, Grajewo, Osowiec i Bielsk Podlaski.<\/p>

\u00a0 Bitwa Warszawska uros\u0142a w okresie mi\u0119dzywojennym do rangi symbolu i do dzisiaj nim pozostaje. Odparcie najazdu bolszewickiego by\u0142o jednym z prze\u0142omowych moment\u00f3w historii europejskiej pocz\u0105tku XX wieku. Angielski lord Edgar V. d`Abernon nazwa\u0142 Bitw\u0119 Warszawsk\u0105 \u201eosiemnast\u0105 decyduj\u0105c\u0105 bitw\u0105 w dziejach \u015bwiata\u201d.<\/p>

(Opracowanie: Eryk Laskowski \u201eNasze Sprawy\u201d)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/em><\/p>

\u00a0 Nie wszystkie karty naszej historii lokalnej zosta\u0142y zbadane, mimo to z dost\u0119pnych \u017ar\u00f3de\u0142 historycznych wiemy, i\u017c\u00a0 16 sierpnia 1920 r. pod \u0141askarzewem 14. Dywizja Piechoty genera\u0142a Konarzewskiego i 15. Pu\u0142k U\u0142an\u00f3w Krechowieckich stoczy\u0142y zwyci\u0119ski b\u00f3j z bolszewikami.<\/p>

\u00a0 Sto lat temu Niepodleg\u0142o\u015bci bronili ludzie, kt\u00f3rych \u017cycie i dzia\u0142alno\u015b\u0107 zwi\u0105zana by\u0142a z naszym miastem. Czas i sytuacja polityczna, w kt\u00f3rej \u017cyli bohaterowie tamtych lat spowodowa\u0142a, \u017ce w wielu przypadkach pozosta\u0142y jedynie szcz\u0105tkowe informacje dotycz\u0105ce ich walki na wielu frontach: I wojny \u015bwiatowej, kampanii legionowej, skupionych w szeregach Polskiej Organizacji Wojskowej jak i w Wojsku Polskim. Na podstawie nielicznych materia\u0142\u00f3w historycznych i\u00a0 biograficznych z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 mo\u017cemy stwierdzi\u0107, i\u017c do I Pu\u0142ku U\u0142an\u00f3w Krechowieckich walcz\u0105cego w kampanii 1917-1921 nale\u017celi:<\/p>

\uf0d8\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Chor\u0105\u017cy Paciorek Stefan<\/p>

\uf0d8\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Kpr. Proczek Teofil<\/p>

\uf0d8\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 St. U\u0142an Olewi\u0144ski Franciszek<\/p>

\uf0d8\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 U\u0142an Marek W\u0142adys\u0142aw<\/p>

\uf0d8\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 U\u0142an Markowski Stanis\u0142aw<\/p>

\uf0d8\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 U\u0142an Ku\u017ama Antonii<\/p>

\uf0d8\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 U\u0142an Lewandowski J\u00f3zef<\/p>

\u00a0 S\u0142awa tego pu\u0142ku trwa do dzi\u015b, wszyscy w nim walcz\u0105cy zostali odznaczeni Medalem Niepodleg\u0142o\u015bci. 14 lipca 1917 roku pu\u0142k ten stoczy\u0142 historyczny b\u00f3j pod Krechowcami (w pobli\u017cu Stanis\u0142awowa). W ci\u0105gu ca\u0142ego dnia walki nie dopu\u015bci\u0142 wroga do miasta. Jeszcze przed szar\u017c\u0105 krechowieck\u0105 pu\u0142k walczy\u0142 w obronie grabionej polskiej ludno\u015bci Stanis\u0142awowa przed \u017co\u0142nierzami rosyjskimi. Jako jedyny oddzia\u0142 w czasie I wojny \u015bwiatowej walczy\u0142 w ci\u0105gu jednego dnia ze wszystkimi zaborcami, walczy\u0142 skutecznie zyskuj\u0105c uznanie wyra\u017cone w pochwa\u0142ach dow\u00f3dztwa rosyjskiego i alianckiego. Za dzielno\u015b\u0107 i bitno\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy I Pu\u0142ku U\u0142an\u00f3w Krechowieckich Naczelny W\u00f3dz Marsza\u0142ek J\u00f3zef Pi\u0142sudski udekorowa\u0142 sztandar pu\u0142ku Krzy\u017cem Srebrnym Orderu Virtuti Militari.<\/p>

(opracowanie: Waldemar Trzaskowski)\u00a0<\/em><\/p>

Lista os\u00f3b, kt\u00f3re walczy\u0142y w 1920 r.:<\/p>

Teofil Proczek<\/p>

Bronis\u0142aw J\u00f3zwicki<\/p>

Franciszek Urbaniak<\/p>

Karol Jamnnicki<\/p>

Jakub Krzysztoszek<\/p>

Antoni Po\u015bwiata<\/p>

Micha\u0142 Wichowicz<\/p>

Eugeniusz G\u0142owacz<\/p>

Franciszek Olewi\u0144ski<\/p>

Boles\u0142aw Klimaszewski<\/p>

Franciszek G\u0105ska<\/p>

Oskar Biderman<\/p>

Adam Brzostowski<\/p>

\"\"\"\"\u00a0 W setn\u0105 rocznic\u0119 Cudu nad Wis\u0142\u0105, w 2020 r. w \u0141askarzewie odby\u0142y si\u0119 uroczysto\u015bci upami\u0119tniaj\u0105ce te wydarzenia.<\/p>

\u00a0 W ramach Dni \u0141askarzewa 2020 wyr\u00f3\u017cniono rodziny \u017co\u0142nierzy, kt\u00f3rzy walczyli o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski oraz w Bitwie Warszawskiej. W\u015br\u00f3d wyr\u00f3\u017cnionych znalaz\u0142y si\u0119 rodziny: Boles\u0142awa Klimaszewskiego, Franciszka G\u0105ski, Franciszka Olewi\u0144skiego, Franciszka Urbaniaka, Jakuba Krzysztoszka, Karola Jamnickiego, Micha\u0142a Wichowicza oraz Teofila Proczka. Rodziny otrzyma\u0142y pami\u0105tkowe statuetki, a na grobach \u017co\u0142nierzy Burmistrz Anna Laskowska wraz z Sekretarzem Miasta Henrykiem D\u0105browskim z\u0142o\u017cyli kwiaty.<\/span><\/p>

\u00a0 Przed budynkiem Urz\u0119du Miasta zosta\u0142a ods\u0142oni\u0119ta i po\u015bwi\u0119cona tablica upami\u0119tniaj\u0105ca miejsce zwi\u0105zane z Bitw\u0105 Warszawsk\u0105. Tablic\u0119 – z r\u0105k Prezydenta RP Andrzeja Dudy, odebra\u0142a w Belwederze w dniu 30 lipca 2020r. Burmistrz Miasta Anna Laskowska.<\/p>

\u00a0 Odby\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c koncert orkiestry wojskowej, pokaz sprz\u0119tu wojskowego oraz rekonstrukcja historyczna \u201eBitwa Warszawska \u2013 Cud nad Wis\u0142\u0105 1920\u201d. Te wydarzenia zosta\u0142y dofinansowane z Narodowego Centrum Kultury i obj\u0119te patronatem honorowym przez Mariusza B\u0142aszczaka Ministra Obrony Narodowej. Organizatorami wydarzenia byli: Grzegorz Wo\u017aniak Pose\u0142 na Sejm RP, Burmistrz Miasta \u0141askarzew Anna Laskowska, Przewodnicz\u0105ca Klubu Gazety Polskiej Iwona Kurowska oraz Dyrektor DPT Bajka Monika Walenda.\u00a0<\/p>

\u00a0 W 2021 r. ukaza\u0142a si\u0119 publikacja Miasta \u0141askarzew pt. \u201eWdzi\u0119czni Bohaterom 100. Rocznica Bitwy Warszawskiej\u201d, w kt\u00f3rej przedstawiono osoby zwi\u0105zane z \u0141askarzewem, kt\u00f3re bra\u0142y udzia\u0142 w walkach o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski, relacj\u0119 z rekonstrukcji historycznej i ods\u0142oni\u0119cia tablicy na budynku Urz\u0119du Miasta, a tak\u017ce fotografie \u0141askarzewa z lat 20-tych XX wieku.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t